Blog

Monika Chrapi艅ska-Krupa - Artyku艂y

kryzys wieku 艣redniego

Kryzys wieku 艣redniego – co robi膰?

Kryzys wieku 艣redniego to okre艣lenie, kt贸re odnosi si臋 g艂贸wnie do m臋偶czyzn. Jednak stan ten bez w膮tpienia rzutuje r贸wnie偶 na pozosta艂e osoby z jego bliskiego otoczenia 鈥 wsp贸艂ma艂偶onka, dzieci, przyjaci贸艂. Cho膰 nie jest 偶adnym terminem medycznym, to jednak wielu specjalist贸w twierdzi, 偶e kryzys wieku 艣redniego u m臋偶czyzn faktycznie wyst臋puje i mo偶e by膰 niezwykle uporczywy. Jak go rozpozna膰? Jak sobie z nim radzi膰? Wyja艣niamy z psychologicznej perspektywy.

O kryzysie wieku 艣redniego u m臋偶czyzn s艂yszymy zazwyczaj w prze艣miewczym kontek艣cie. Nie ka偶dy powa偶nie traktuje ten problem, jednak na bazie wieloletnich obserwacji i do艣wiadcze艅 pan贸w oraz os贸b z ich bliskiego otoczenia, mo偶na jasno wywnioskowa膰, 偶e kryzys wieku 艣redniego istnieje i mo偶e by膰 naprawd臋 dokuczliwy. Nierzadko prowadzi do rozpadu wieloletnich zwi膮zk贸w, zaburze艅 w relacjach rodzinnych czy nieracjonalnych dzia艂a艅. Powa偶nie dzieje si臋 wtedy, gdy kryzys staje si臋 pod艂o偶em dla depresji czy utraty pewno艣ci siebie i problem贸w z akceptacj膮.

Spis tre艣ci:

Kryzys wieku 艣redniego – sk膮d si臋 bierze?

Kryzys wieku 艣redniego u m臋偶czyzn – objawy

Nie tylko u m臋偶czyzn – objawy kobiecego kryzysu wieku 艣redniego

Dlaczego kryzys wieku 艣redniego jest problemem?

Jak pom贸c osobie maj膮cej kryzys wieku 艣redniego?

Kryzys wieku 艣redniego – sk膮d si臋 bierze?

Nie ka偶dy cz艂owiek b臋dzie boryka艂 si臋 z kryzysem wieku 艣redniego. Wiele os贸b przejdzie w okres dojrza艂o艣ci i przekwitania 鈥瀊ezbole艣nie鈥. Najcz臋艣ciej s膮 to ci, kt贸rzy s膮 zadowoleni ze swojego 偶ycia, pracy, zwi膮zku, statusu materialnego i wybor贸w. Jednak czasem takie zmiany s膮 niezale偶ne od cz艂owieka, bo wywo艂uj膮 je hormony. U m臋偶czyzny 45 lat pojawia si臋 w贸wczas andropauza b臋d膮ca mniej znanym odpowiednikiem kobiecej menopauzy. Gdy te okresy zbiegn膮 si臋 ze sob膮, w przypadku par mo偶e doj艣膰 do kryzysu wieku 艣redniego w ma艂偶e艅stwie.

Co jeszcze wywo艂uje kryzys wieku 艣redniego? G艂贸wnie:

  • niezadowolenie ze swojego zwi膮zku,
  • syndrom 鈥瀘puszczonego gniazda鈥 鈥 t臋sknota za doros艂ymi dzie膰mi, kt贸re uk艂adaj膮 sobie 偶ycie poza domem,
  • ch臋膰 prze偶ycia jeszcze ciekawych przyg贸d, do艣wiadczenia czego艣, co do tej pory by艂o nieosi膮galne, spe艂nienie ukrytych marze艅 oraz pragnie艅,
  • wypalenie zawodowe, znu偶enie prac膮,
  • zm臋czenie dotychczasowym 偶yciem,
  • poczucie rozczarowania,
  • l臋k przed nadci膮gaj膮c膮 staro艣ci膮, chorobami,
  • sugerowanie si臋 innymi, d膮偶enie do osi膮gni臋cia tego, co oni maj膮,
  • traumatyczne prze偶ycia zwi膮zane ze 艣mierci膮 kogo艣 bliskiego, udzia艂em w wypadku drogowym, utrat膮 pracy.

Nie da si臋 jednoznacznie wskaza膰 przyczyn kryzysu wieku 艣redniego, jednak wiadomo, 偶e wywo艂uj膮 go czynniki 艣rodowiskowe, w艂asne do艣wiadczenia, jak r贸wnie偶 zmiany hormonalne zachodz膮ce w starzej膮cym si臋 organizmie. Niekt贸rzy, np. m臋偶czyzna 40-letni mog膮 nie spodziewa膰 si臋, 偶e problem pojawi si臋 tak szybko. Jednak na kryzys wieku 艣redniego nie mo偶na si臋 przygotowa膰. Mo偶na jednak zabiega膰 o potrzebne w tym trudnym czasie wsparcie, np. w formie psychoterapii. Nieoceniona oka偶e si臋 te偶 pomoc rodziny oraz przyjaci贸艂, ale bez motywacji w艂asnej pacjenta, psycholog mo偶e mie膰 utrudnione zadanie. 

Kryzys wieku 艣redniego u m臋偶czyzn 鈥 objawy

potrzeby m臋偶czyzny

Kryzys wieku 艣redniego mo偶e si臋 pojawi膰 u przedstawicieli ka偶dej p艂ci, jednak bardziej zauwa偶alny i dotkliwszy bywa u pan贸w. Najcz臋艣ciej zapadaj膮 na niego m臋偶czy藕ni 鈥 40 lat to prze艂omowy moment dla wielu z nich. Niekt贸rzy twierdz膮, 偶e pierwsze objawy zauwa偶yli u siebie jeszcze wcze艣niej, inni, 偶e p贸藕niej. M臋偶czyzna 45 lat mo偶e cierpie膰 z powodu kryzysu tak samo jak jego o 10 lat m艂odszy kolega, jednak dobra wiadomo艣膰 jest taka, 偶e zar贸wno w jednym, jak i w drugim wypadku problem mija i wraca r贸wnowaga.

Jakie s膮 objawy kryzysu wieku 艣redniego? Zalicza si臋 do nich:

  • zainteresowanie m艂odszymi kobietami,
  • ch臋膰 zmiany samochodu na sportowy, zakup motocykla lub innego efektownego pojazdu,
  • rzucenie si臋 w wir zabawy, imprez, wyjazd贸w,
  • skupienie si臋 na sobie i swoich potrzebach, cz臋sto zamiast interesowania si臋 bliskimi,
  • lenistwo, niech臋膰 do podejmowania obowi膮zk贸w domowych, odczuwanie znu偶enia i zm臋czenia zwyczajn膮 codzienno艣ci膮,
  • poszukiwanie ekscytuj膮cych prze偶y膰.

U艣wiadomienie sobie zw艂aszcza tego, 偶e du偶膮 cz臋艣膰 偶ycia m臋偶czyzna 40-letni ma ju偶 za sob膮 jest trudne i nie przychodzi 艂atwo. Oswojenie si臋 z faktem, 偶e sporo najlepszych moment贸w mo偶e mie膰 ju偶 za sob膮, sprawia, 偶e zaczyna panicznie my艣le膰 na temat tego, ile mu jeszcze zosta艂o, co mo偶e zrobi膰, 偶eby dobrze wykorzysta膰 czas. Czy uda mu si臋 osi膮gn膮膰 jeszcze zawodowy sukces? Spe艂ni膰 marzenia? Pokocha膰 kogo艣? Cz臋sto kryzys wieku 艣redniego u m臋偶czyzny oznacza w艂a艣nie szukanie odpowiedzi na te pytania.

Nie tylko u m臋偶czyzn 鈥 objawy kobiecego kryzysu wieku 艣redniego

Nieco inaczej wygl膮daj膮 objawy kryzysu wieku 艣redniego u kobiet. Panie, bardziej od manifestowania swojej pogoni za m艂odo艣ci膮 poprzez wyb贸r m艂odszych partner贸w, skupiaj膮 si臋 na sferze duchowej. To czas, w kt贸rym robi膮 podsumowania, s膮 sk艂onne do analizowania swoich zachowa艅, wybor贸w, przebiegu dotychczasowej kariery zawodowej. S膮 gotowe do zmian wygl膮du poprzez zabiegi kosmetyczne, fryzjerskie, medycyny estetycznej, wymian臋 garderoby, a tak偶e do koncentracji na swoich potrzebach intymnych.

Problemem u kobiet s膮 pojawiaj膮ce si臋 komentarze p艂yn膮ce z otoczenia. Gdy kobieta dba o siebie, mo偶e si臋 spotka膰 z krytyk膮: 鈥濸o co to robi?鈥, 鈥濱 tak nic ju偶 jej nie pomo偶e鈥, 鈥濵y艣li, 偶e zmiana wygl膮du zadzia艂a, kogo ona chce oszuka膰?鈥. Pu艂apka jest tak偶e z drugiej strony 鈥 kobieta, kt贸ra nie dba o siebie, te偶 nara偶ona jest na nieprzychylne opinie 鈥 o tym, 偶e si臋 zaniedba艂a, 偶e ma siwe w艂osy, zmarszczki. Nawet, je艣li nikt nie powie jej tego wprost, to przecie偶 widzi w艂asne odbicie w lustrze i to, 偶e jej wygl膮d uleg艂 drastycznej zmianie.

Dlaczego kryzys wieku 艣redniego jest problemem?

Kryzys wieku 艣redniego to problem sam w sobie, kt贸ry prowadzi m臋偶czyzn cz臋sto do nieracjonalnych, impulsywnych zachowa艅 czy radykalnych, niekoniecznie przemy艣lanych zmian w 偶yciu. Rzutuje zatem nie tylko na m臋偶czyzn臋, ale te偶 na jego partnerk臋, dzieci, innych cz艂onk贸w rodziny, a nawet przyjaci贸艂 czy wsp贸艂pracownik贸w. Znane s膮 kryzysy wieku 艣redniego w ma艂偶e艅stwie, kt贸re mo偶na ratowa膰 p贸j艣ciem na terapi臋 ma艂偶e艅sk膮, bo inaczej prowadz膮 do rozwodu po wielu latach wsp贸lnego po偶ycia. Ale jest te偶 inny problem.

M臋偶czyzna, kt贸ry cierpi z powodu kryzysu wieku 艣redniego, a nie jest traktowany powa偶nie, a wr臋cz pada ofiar膮 docinek czy 偶art贸w, mo偶e mocno podupa艣膰 na duchu. W i tak trudnym momencie swojego 偶ycia przekonuje si臋, 偶e jest samotny, nie ma na kogo liczy膰, nikt go nie s艂ucha i nie wspiera. To prosta droga do tego, 偶eby popa艣膰 w depresj臋 lub utraci膰 rado艣膰 偶ycia.

Zatem do najwi臋kszych zagro偶e艅, jakie poci膮ga za sob膮 kryzys wieku 艣redniego, nale偶y:

  • rozpad zwi膮zku, kryzys w rodzinie,
  • problemy zawodowe, wypalenie w pracy,
  • poczucie straty, osamotnienia, niezadowolenia,
  • objawy depresji,
  • brak akceptacji dla siebie i swojego 偶ycia,
  • pozostawanie w stanie konfliktu ze sob膮, co prowadzi do frustracji i rozdra偶nienia,
  • ci膮g艂e niezdecydowanie, wahania nastroj贸w,
  • trudno艣ci z zapami臋tywaniem i koncentracj膮,
  • strach przed 艣mierci膮 i chorob膮,
  • na艂贸g 鈥 alkoholizm, hazard, narkotyki, uzale偶nienie od lek贸w i 艣rodk贸w uspokajaj膮cych.

Nie da si臋 ukry膰, 偶e 偶ycie w stresie, l臋ku, niezadowoleniu mo偶e powodowa膰 kryzys i znacznie obni偶a膰 jako艣膰 oraz komfort 偶ycia osoby prze偶ywaj膮cej kryzys. Je艣li za艣 chodzi o kryzys wieku 艣redniego w ma艂偶e艅stwie, to jest on starciem dw贸ch os贸b 鈥 m臋偶czyzny i kobiety, kt贸rzy prze偶yli ju偶 kilkana艣cie lat razem, ale teraz maj膮 poczucie, 偶e zas艂uguj膮 na wi臋cej. Cz臋sto jest to zgubna droga, kt贸ra od razu prowadzi do zdrady czy rozstania zamiast do podj臋cia pr贸by wyja艣nienia niedom贸wie艅 i rozwi膮zania problem贸w na drodze polubownej. Zdarza si臋 jednak, 偶e pary do siebie wracaj膮, doceniaj膮c to, co posiada艂y do tej pory.

Jak pom贸c osobie maj膮cej kryzys wieku 艣redniego?

m臋偶czyzna 40 lat
  • U艣wiadomi膰 jej i sobie, 偶e kryzys wieku 艣redniego to nie choroba, ale etap 偶ycia.
  • Przetrwa膰 鈥 kryzys wieku 艣redniego mo偶e trwa膰 kilka miesi臋cy lub lat, ale mija 鈥 szczeg贸lnie, gdy cz艂owiek, kt贸ry si臋 z nim boryka, otrzymuje wsparcie psychologa.
  • Zaoferowa膰 bliskiej osobie wsparcie 鈥 nie krytykowa膰, nie wy艣miewa膰, nie ignorowa膰.
  • Reagowa膰 na zachowania i zmiany, kt贸re mog膮 prowadzi膰 do nieodwracalnych zmian, np. rozpadu zwi膮zku.
  • Rozmawia膰 i okazywa膰 zrozumienie.
  • Zaproponowa膰 skorzystanie z profesjonalnej pomocy, czyli wizyty u psychologa, kt贸ry zaproponuje udzia艂 w sesjach psychoterapeutycznych.
  • Stawia膰 granice 鈥 wiadomo, 偶e osoba borykaj膮ca si臋 z kryzysem wieku 艣redniego czasem mo偶e pr贸bowa膰 (艣wiadomie lub nie) przekracza膰 je. Zadaniem bliskich jest kulturalny, ale stanowczy sprzeciw, co daje pewno艣膰, 偶e 艣wiat wok贸艂 to nadal bezpieczne, znane miejsce, w kt贸rym nie 偶yje si臋 samemu, lecz z innymi lud藕mi.
  • Przypomnie膰 o celach 鈥 to, 偶e mija w艂a艣nie po艂owa 偶ycia, wcale nie znaczy, 偶e 偶ycie si臋 ju偶 ko艅czy i nie b臋dzie czasu na realizacj臋 plan贸w czy cel贸w. Przeciwnie 鈥 wiele os贸b nazywa okres 50-tki 鈥瀌rug膮 m艂odo艣ci膮鈥. To czas, gdy dzieci wychodz膮 z domu, kredyt hipoteczny jest sp艂acony, a sytuacja zawodowa ustabilizowana.
  • Przypomnie膰 o sukcesach, kt贸rych na pewno by艂o sporo w mijaj膮cym okresie 偶ycia.
  • Dopingowa膰 do tego, 偶eby zaakceptowa膰 sw贸j wiek bez zastrze偶e艅 i t臋sknot. Dzisiaj ludzie 偶yj膮 d艂u偶ej, ciesz膮c si臋 dobrym zdrowiem i maj膮 wi臋cej mo偶liwo艣ci dbania o swoje samopoczucie oraz wygl膮d.

Nale偶y pami臋ta膰, 偶e osoba, kt贸ra prze偶ywa kryzys wieku 艣redniego, potrzebuje wsparcia, chocia偶 czasem nie okazuje tego w nale偶yty spos贸b. Szukaj膮c ucieczki w innych miejscach, traci poczucie rzeczywisto艣ci, stabilizacji i bezpiecze艅stwa. Mo偶e pope艂ni膰 sporo b艂臋d贸w, kt贸rych uda si臋 unikn膮膰 oferuj膮c wsparcie, pomoc i zach臋caj膮c do podj臋cia terapii psychologicznej.

Psycholog mo偶e udzieli膰 wsparcia osobom, kt贸re maj膮 kryzys wieku 艣redniego w ma艂偶e艅stwie (terapia dla par), jak r贸wnie偶 osobom indywidualnym (m臋偶czyzna 40, 45 lat i starszy lub kobieta w podobnym wieku). Terapia polega na przepracowaniu problem贸w, przedyskutowaniu ich, postawieniu cel贸w na przysz艂o艣膰 i podsumowaniu oraz docenieniu tego, co ju偶 za nami. Warto rozwa偶y膰 tak膮 form臋 skutecznego wsparcia, szczeg贸lnie gdy objawy kryzysu wieku 艣redniego s膮 dokuczliwe, utrzymuj膮 si臋 od jakiego艣 czasu, a dana osoba lub bliscy z jej otoczenia boj膮 si臋, 偶e pogorszenie nastroju doprowadzi do depresji czy uzale偶nie艅.

Chcesz by膰 na bie偶膮co z naszymi artyku艂ami psychologicznymi?

Polub nas na Facebooku, a na pewno nic Ci臋 nie ominie!

Udost臋pnij wpis na Facebooku, aby pom贸c innym osobom!

zesp贸艂 FAS

Zesp贸艂 FAS – co to jest? Objawy, leczenie

Spo偶ywanie alkoholu w czasie ci膮偶y ma r贸偶norodny wp艂yw na rozw贸j dziecka 鈥 pod wzgl臋dem biologicznym, psychologicznym …

przyja藕艅 damsko-m臋ska

Przyja藕艅 damsko-m臋ska

Przyja藕艅 mi臋dzy m臋偶czyznami i kobietami wci膮偶 jest dla wielu os贸b nie do pomy艣lenia. To i tak przerodzi si臋 w obustronn膮 …

baby blues

Baby blues 鈥 co to? Jak sobie radzi膰?

W艂a艣nie urodzi艂a艣 swoje pi臋kne, wyczekiwane, zdrowe dziecko. Powinna艣 si臋 cieszy膰, bo przecie偶 szcz臋艣liwa jest …